Bilinç Bozuklukları Testi
Bilinç bozuklukları ilk yardımda hızlı tanı ve doğru müdahale gerektirir. Bayılma genelde geçicidir, kazazede birkaç dakika içinde kendine gelir. Koma uzun süreli bilinçsizliktir ve tıbbi acil durumdur. Havale ve sara nöbeti istemsiz kasılmalarla seyreder. Sınavda en sık çıkan soru "bayılmış kazazedeyi nasıl pozisyona alacağız?" sorusudur — cevap: koma pozisyonu (yan yatış).
Koma pozisyonu
Bilinçsiz ama soluk alan kazazede koma pozisyonuna alınır: yan yatış, üstteki bacak öne, üstteki kol başın altında. Bu pozisyon ağızdan gelebilecek kusmuğun nefes borusuna kaçmasını önler. Sırtüstü yatırılırsa dil arkaya kayar, hava yolu kapanır.
Havale/sara nöbeti
Nöbet sırasında kazazede güvenli pozisyona alınır — başının altına yumuşak şey konur, sert nesnelerden uzaklaştırılır. Hareketi engellemeye, ağzına bir şey sokmaya çalışılmaz (dilini yutmaz, bu yanlış mit). Nöbet bitince koma pozisyonuna alınır.
Sık Sorulan Sorular
Bayılan kişinin ayakları yukarı kaldırılmalı mı?
Evet, "şok pozisyonu" denir — sırtüstü yatış, ayaklar 30 cm yukarı. Beyne kan akışını artırır. Ama kafa/boyun yaralanması şüphesi varsa uygulanmaz.
Sara nöbetinde ağzına kaşık konulur mu?
Kesinlikle hayır. Bu eski bir miti. Kişi dilini yutmaz, ama ağzına bir şey sokulursa dişlerine ya da çenesine zarar verilir.